کلاسیفایر (Grit Classifier) یا دانهگیر: راهنمای جامع تجهیزات جداسازی در تصفیه فاضلاب و صنایع معدنی
کلاسیفایر (Classifier) که با نام دانهگیر نیز شناخته میشود، یکی از مهمترین و در عین حال سادهترین تجهیزات در تصفیه فاضلاب و صنایع معدنی محسوب میشود. این دستگاه برای حذف مواد جامد و دانههای ریز از فاضلاب یا دوغاب ورودی طراحی شده است. کلاسیفایر به عنوان یک مرحله پیشتصفیه حیاتی، از تجهیزات مکانیکی موجود در فرآیند تصفیه محافظت کرده و راندمان کلی سیستم را افزایش میدهد. گریت کلاسیفایر (Grit Classifier) یکی از رایجترین انواع این تجهیزات است که در تصفیهخانههای فاضلاب شهری و صنعتی کاربرد گستردهای دارد.
کلاسیفایر چیست و چه کاربردی دارد؟
کلاسیفایر یکی از کاربردیترین تجهیزات جهت جداسازی شن و دانههای ریز موجود در جریانهای ورودی به فرآیند تصفیه محسوب میشود. این دستگاه دارای راندمان حذف حداکثری تا ۹۵٪ بوده و نقش کلیدی در بهبود کیفیت خروجی تصفیهخانه ایفا میکند. کلاسیفایر معمولاً در تصفیهخانههای فاضلاب به حذف ذرات معلق کمک شایانی میکند و از ورود آسیب به پمپها و سایر قطعات مکانیکی جلوگیری مینماید.
گریت کلاسیفایر به طور ویژه برای جداسازی شن و ماسه از جریان فاضلاب طراحی شده است. این کلاسیفایر با بهرهگیری از نیروی ثقلی و حرکت مارپیچی، ذرات سنگینتر را از آب جدا کرده و آنها را به سمت خروجی هدایت میکند.

کاربردهای کلاسیفایر در صنایع مختلف
کلاسیفایر در صنایع متعدد و فرآیندهای گوناگون کاربرد دارد که از جمله مهمترین آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
-
آبگیری شن از سیستمهای جمعآوری شن: کلاسیفایر با جداسازی شن از آب، امکان بازیابی و دفع مناسب شن را فراهم میکند.
-
حذف دانههای ریز در مرحله پیشتصفیه فاضلاب: گریت کلاسیفایر از ورود ذرات ساینده به پمپها، شیرآلات و سایر تجهیزات حساس جلوگیری میکند.
-
جلوگیری از رسوب املاح و گرفتگی لولهها: کلاسیفایر با حذف ذرات جامد از تشکیل رسوب در خطوط لوله جلوگیری مینماید.
-
افزایش راندمان کاری کلاریفایر و تجهیزات هوادهی: حذف ذرات سنگین توسط کلاسیفایر باعث بهبود عملکرد حوضچههای تهنشینی و سیستمهای هوادهی میشود.
-
تزریق و تغذیه خط تولید: در صنایع معدنی، کلاسیفایر برای تغذیه خطوط تولید با دوغاب با خلوص بالاتر استفاده میشود.
-
صنایع معدنی و فرآوری مواد معدنی: کلاسیفایر برای جداسازی ذرات با اندازه و وزن مخصوص مختلف در فرآیندهای تغلیظ مواد معدنی کاربرد دارد.
در کلاسیفایر، دانههای جامد با اندازههای مخلوط و وزن مخصوص متفاوت، با سرعتهای تهنشینی مختلف جدا میشوند. هدف اصلی از تجهیز کلاسیفایر، حذف و جداسازی قطعی ذرات و مواد گرانولی از دوغاب و جریان ورودی است.
کلاسیفایر مارپیچی (Spiral Classifier)
کلاسیفایر مارپیچی یا اسپیرال، یکی از رایجترین انواع گریت کلاسیفایر است که در بیشتر صنایع فرآوری مورد استفاده قرار میگیرد. این کلاسیفایر دارای یک یا چند مارپیچ است که به آرامی و آزادانه روی مخزن شیبدار بدون لمس کنارهها یا پایین آن میچرخند.
مکانیزم جداسازی در کلاسیفایر مارپیچی بر اساس اندازه و وزن مخصوص ذرات موجود در مخزن دستگاه است. این کلاسیفایر یک مکانیزم نگهدارنده برای انتقال و تخلیه مداوم مواد تهنشین شده توسط مارپیچهای گردان است و همزمان آب و مواد ریز را به ترتیب از طریق سرریز رویی و سرریز زیرین دفع میکند. کلاسیفایر مارپیچی به دلیل ایجاد تلاطم کمتر در مخزن تهنشینی، برای جداسازی دقیقتر مناسب است.
اجزای اصلی کلاسیفایر
کلاسیفایر از چند قطعه اصلی تشکیل شده است که هر یک نقش حیاتی در عملکرد دستگاه ایفا میکنند:
بدنه کلاسیفایر
بدنه کلاسیفایر معمولاً از جنس استیل ۳۰۴ یا ۳۱۶ ساخته میشود که در برابر خوردگی مقاوم بوده و طول عمر دستگاه را افزایش میدهد. انتخاب جنس بدنه گریت کلاسیفایر بسته به نوع دوغاب ورودی و شرایط محیطی قابل تغییر است.
الکتروگیربکس
الکتروگیربکس در کلاسیفایر وظیفه تأمین نیروی محرکه برای چرخش شفت و مارپیچ را بر عهده دارد. این قطعه میتواند بسته به نوع کلاسیفایر دارای دورها و توانهای متفاوتی باشد.
شفت اسپیرال یا ماردون
شفت مارپیچی در کلاسیفایر وظیفه انتقال ذرات جمعآوری شده از کف مخزن به سمت خروجی را بر عهده دارد. ماردون میتواند به دو شکل دارای شفت و بدون شفت (شفتلس) تولید شود که این مورد بسته به شرایط صنعتی متفاوت است.
مخزن قیفی یا با انتهای مخروطی
مخزن کلاسیفایر با طراحی قیفی یا مخروطی، شرایط ایدهآلی را برای تهنشینی ذرات با دانسیته بالاتر فراهم میکند.
طرز کار کلاسیفایر
مکانیزم عملکرد کلاسیفایر به شرح زیر است:
۱. جریان دوغاب از دریچه ورودی وارد بدنه کلاسیفایر میشود.
۲. در اثر سکون دوغاب در محفظه قیفیشکل، ذرات جامد و دارای دانسیته بالاتر در پایین کلاسیفایر تهنشین میشوند.
۳. ذرات ریز و دانههای شن در اثر حرکت دورانی شفت از آب جدا شده و به سمت خروجی کلاسیفایر حرکت نموده و از آن خارج میشوند.
۴. آب بدون ذرات و جامدات ریز و مواد آلی دانهایشکل، برای مصرف در محیطهای مورد نظر آماده میشود.
در گریت کلاسیفایر، عملیات جداسازی ذرات و آبگیری از شن همزمان با بالا بردن آن برای تخلیه انجام میشود. در مکانیزم هر کلاسیفایر، یک محل تغذیه، یک پیچ چرخان (ماردون)، یک زیر جریان و یک سرریز وجود دارد.
طراحی و ساخت کلاسیفایر توسط شرکت زادآب
شرکت زادآب به عنوان تولیدکننده تجهیزات آب و فاضلاب، کلاسیفایر را با بالاترین استانداردهای کیفی طراحی و تولید میکند. اساس کار کلاسیفایر در واقع بر پایه چگالی و اندازه ذرات و حرکت دورانی ماردون استوار است که تمام ذرات تهنشین شده و موجود در جریان ورودی را جمعآوری کرده و به دریچه خروجی انتقال میدهد.
یکی از نکات مهم در طراحی کلاسیفایر توسط شرکت زادآب، انتخاب جنس بدنه بر اساس نوع دوغابهای ورودی است. بدنه کلاسیفایر از نوع استیل ۳۰۴ یا ۳۱۶ ساخته میشود که در برابر پوسیدگی و خوردگی مقاومت لازم را داشته و موجب افزایش طول عمر دستگاه میگردد. البته بسته به نظر و درخواست کارفرما، جنس بدنه و تجهیزات کلاسیفایر قابل تغییر میباشد.
مزایای استفاده از کلاسیفایر
استفاده از کلاسیفایر در تصفیهخانهها و صنایع معدنی مزایای متعددی به همراه دارد:
-
راندمان حذف بالا: کلاسیفایر قادر به حذف تا ۹۵٪ از ذرات معلق است
-
محافظت از تجهیزات پاییندست: گریت کلاسیفایر از پمپها، شیرآلات و لولهها در برابر سایش و گرفتگی محافظت میکند
-
کاهش هزینههای نگهداری: با حذف ذرات ساینده توسط کلاسیفایر، هزینههای تعمیرات به طور قابل توجهی کاهش مییابد
-
افزایش راندمان فرآیندهای بعدی: کلاسیفایر با بهبود کیفیت ورودی، عملکرد کلاریفایرها و سیستمهای هوادهی را افزایش میدهد
-
طراحی ساده و عملیات آسان: کلاسیفایر دارای ساختار ساده و قابلیت بهرهبرداری آسان است
-
مقاومت در برابر خوردگی: استفاده از استیل ضدزنگ در ساخت کلاسیفایر، طول عمر بالایی را تضمین میکند
